Strona głowna
Reklama
Fundamenty, ściany, stropy, kominy
Solidna podstawa domu
Prawidłowo wykonany fundament to bardzo ważna część domu. Od jego wytrzymałości, stabilności i jakości wykonania zależy trwałość i bezpieczeństwo całego domu. Podstawową funkcją fundamentu jest przeniesienie na grunt wszystkich obciążeń budynku. Rodzaj i wielkość fundamentów zależą od ciężaru domu oraz od warunków gruntowych na parceli. Bardzo ważnym elementem solidnego i trwałego fundamentu jest izolacja chroniąca przed wodą i wilgocią.
Sposób posadowienia domu powinien być precyzyjnie opisany w projekcie i wykonawcy zazwyczaj stosują się ściśle do zaleceń projektanta. Zdarza się jednak, że specyficzne warunki geotechniczne zmuszają do pewnych zmian. W takim przypadku prace musi ściśle nadzorować kierownik budowy, który bierze pełną odpowiedzialność za wykonane prace. Dlatego też podstawowa wiedza o fundamentach przyda się każdemu inwestorowi. Łatwiej wtedy podejmować pewne decyzje (np. czy dom podpiwniczony czy nie) oraz dopilnować poprawności wykonania prac.
Głębokość posadowienia
Przy wyborze sposobu fundamentowania należy uwzględnić rodzaj i konstrukcję obiektu, cechy gruntu na którym budynek będzie stawiany oraz sposób prowadzenia robót ziemnych. Ważne jest, by prawidłowo rozpoznać warunki wodno-gruntowe terenu, na którym planowana jest budowa. Z tego powodu, przed przystąpieniem do projektowania domu, powinniśmy zlecić wykonanie odpowiednich badań geotechnicznych. Na ich podstawie dowiemy się jaka jest głębokość zalegania wód gruntowych, jakie grunty występują na działce i w jaki sposób przebiegają ich warstwy. Powinno się zebrać informacje o notowaniach wody w danym rejonie - na jakiej głębokości występuje, jakie są jej wahania w zależności od pory roku i jak zmieniał się jej stan w ostatnich latach. Warto również sprawdzić jakie rozmiary mają fundamenty sąsiednich domów, jak są izolowane, czy nie pękają.
Przy ustalaniu głębokości posadowienia fundamentów należy uwzględnić jeszcze inne czynniki. Trzeba ustalić głębokość i grubość warstwy nośnej - warstwy gruntu znajdującego się bezpośrednio pod fundamentem, oraz występowanie gruntów pęczniejących, zapadowych i wysadzinowych (szczególnej uwagi wymagają torfy i inne grunty organiczne). W przypadku, gdy grunt o wymaganej nośności znajduje się poniżej projektowanego poziomu posadowienia, często najlepszym rozwiązaniem jest wymiana dolnej warstwy gruntu. Słabonośny grunt usuwa się do pewnej głębokości i zastępuje podsypką w postaci grubego piasku lub pospółki, które układa się warstwami i odpowiednio zagęszcza. I wreszcie najważniejszy element całej układanki - głębokość przemarzania gruntu. W Polsce występuje kilka stref głębokości przemarzania gruntu. Domy niepodpiwniczone powinno się posadawiać poniżej strefy przemarzania gruntu, która w zależności od regionu kraju sięga od 0,8 do 1,4 m poniżej poziomu terenu.
Od czego zacząć
Prace związane z wykonaniem fundamentów należy rozpocząć od zdjęcia z obszaru, na którym będzie realizowana budowa, warstwy humusu. Następnie trzeba wykonać wykop. Wielkość i kształt wykopu uzależniona jest od rodzaju fundamentu, kształtu budynku oraz od tego czy budynek będzie podpiwniczony czy nie. Wzdłuż wykopu, wokół fundamentu należy wykonać drenaż. Jest to najpewniejszy sposób ochrony budynku przed wodą gruntową i opadową. Dzięki zastosowaniu drenażu woda gromadząca się w bezpośrednim sąsiedztwie budynku będzie odprowadzana do zbiorników wodnych lub do kanalizacji burzowej. W trakcie prac przygotowawczych trzeba dokładnie zaplanować miejsce wykonania przepustów, którymi później będą doprowadzone do domu przyłącza - woda, gaz, kanalizacja.
Jaki fundament?
Materiały, z których wykonuje się fundamenty muszą charakteryzować się dużą wytrzymałością i małą nasiąkliwością. Powinny być odporne na działanie mrozu, substancji chemicznych i biologicznych. Zazwyczaj dobierane są w zależności od rodzaju i przeznaczenia fundamentu. Obecnie większość fundamentów wykonuje się z betonu i żelbetu. Ściany fundamentowe można zbudować również z cegły pełnej (np. Jopek, Leier), bloczków betonowych, pustaków szalunkowych (tzw. szalunek tracony), bloczków keramzytowych (Optirock). W przypadku materiałów porowatych (keramzyt, beton komórkowy) trzeba bardzo starannie przeanalizować problem izolacji przeciwwilgociowej.
Najprostszym, pod względem konstrukcyjnym, i najczęściej wykonywanym w budownictwie jednorodzinnym fundamentem jest ława fundamentowa. Jest to część budynku znajdująca się między ścianą fundamentową, a gruntem. Jej wymiary uzależnione są od nośności gruntu i wielkości obciążenia przekazywanego z obiektu na grunt. Przekrój poprzeczny ławy może mieć kształt prostokątny lub trapezowy. Na ławach wykonuje się ściany fundamentowe jedno-, dwu-, lub trójwarstwowe, które zwykle wystają 30-50 cm powyżej terenu. Szerokość ścian najczęściej wynosi 25-50 cm i zależy przede wszystkim od sposobu ich ocieplenia oraz projektowanej grubości i rodzaju ścian nośnych.
W budynkach o konstrukcji szkieletowej, gdzie większość obciążeń przekazywanych jest przez słupy, a nie przez ściany, fundamenty buduje się w postaci stóp fundamentowych. Mogą one być betonowe lub żelbetowe i podobnie jak ławy fundamentowe mieć prostokątny bądź trapezowy przekrój poprzeczny. Podstawa stopy najczęściej jest kwadratowa, choć zdarzają się stopy w kształcie prostokąta. Wymiary i zbrojenie stóp są zależne od obciążenia budynku i nośności gruntu. Przy dużych obciążeniach bardziej ekonomiczne są stopy żelbetowe gdyż stopy betonowe musiałyby mieć dużą wysokość.
W przypadku budowania domu na gruntach o małej nośności możliwe jest wykonanie fundamentu w formie płyty fundamentowej. W tym przypadku dom postawiony jest na leżącej praktycznie na powierzchni gruntu płycie żelbetowej. Zapewnia ona równomierne osiadanie całej budowli i rozkłada jej obciążenia na dużą powierzchnię gruntu. Gdy płyta jest posadowiona bezpośrednio na gruncie, rezygnuje się z wykonania wykopów, wystarczy usunięcie warstwy humusu. Aby zabezpieczyć budynek przed wysadzinami mrozowymi konieczne jest zastąpienie warstwy gruntu rodzimego, znajdującego się w miejscu posadowienia budynku, dokładnie zagęszczononą warstwą tłucznia lub żwiru. Płytę fundamentową można pogrubić w miejscach oparcia ścian budynku. Takie rozwiązanie daje możliwość stawiania nieco szerszych ścian nośnych.
Z piwnicami
Jeśli decydujemy na dom podpiwniczony, lepiej zaprojektować piwnice pod całym budynkiem a nie tylko jego częścią. W budynku częściowo podpiwniczonym prowadzenie prac fundamentowych jest dużo bardziej skomplikowane, ponieważ wysokość ściany zmienia się na jej długości i konieczne jest wykonanie tzw. ław schodkowych. Powstaje wtedy niebezpieczeństwo nierównomiernego osiadania ścian.
Dom podpiwniczony najczęściej posadawia się na ławach betonowych. Na nich wykonuje się ściany piwnicy. Jeśli obciążenia są duże, a grunt słaby, trzeba wykonać ławy żelbetowe. Na ławach zawsze wykonuje się poziomą izolację przeciwwilgociową - najlepiej na całej szerokości (np. Izolbet, PCI), którą później łączy się na zakład z izolacją poziomą podłogi i pionową izolacją ścian piwnic. Jeśli grunt jest wyjątkowo słaby, można rozważyć posadowienie domu na żelbetowej płycie fundamentowej. Ściany piwnic wykonuje się podobnie jak ściany fundamentowe budynków niepodpiwniczonych. Jeśli piwnica ma być nieogrzewana, można ewentualnie nie wykonywać izolacji termicznej ścian. Fachowcy zdecydowanie odradzają wznoszenie budynku podpiwniczonego przy wysokim poziomie wód gruntowych.
Robert Glac
• Monolityczne - wykonane z betonu klasy B 15, lub B 20 wlewanego we wcześniej przygotowane szalunki.
Zaletą monolitycznych ścian betonowych jest mała nasiąkliwość i duża wytrzymałość na ściskanie, co sprawia, że najlepiej sprawdzają się w przypadku gruntów niejednorodnych i na terenach podmokłych. Podstawową wadą jest to, że trudno je wykonać w bardzo niskich, lub bardzo wysokich temperaturach. Sporą niedogodnością jest konieczność wykonywania pracochłonnych i kosztownych szalunków (ceny drewna wciąż idą w górę). Przy większych budynkach ułatwieniem może być stosowanie szalunków wielokrotnego użytku, które skracają czas pracy, a ich coraz większa dostępność sprawia, iż ich wypożyczenie może być bardziej korzystne od kupowania drewna.
• Murowane z bloczków betonowych lub pustaków szalunkowych
Bloczki wykonane z betonu są bardzo popularnym materiałem do murowania ścian fundamentowych. Dostępne są bloczki o szerokości 12, 25, lub 38 centymetrów. Są mrozoodporne i wytrzymałe na ściskanie, mają jednak mniejszą wytrzymałość na obciążenia boczne niż zbrojone monolityczne ściany z betonu. Ściany z bloczków wykonuje się szybciej i łatwiej niż ściany monolityczne. Są też od nich tańsze.
Wadą jest duży ciężar bloczka (20-30 kilogramów), oraz możliwość przeciekania w miejscach spoin przy źle wykonanej izolacji przeciwwilgociowej. Należy więc pamiętać o stosowaniu wysokiej klasy materiałów hydroizolacyjnych.
• Pustaki szalunkowe - łączą zalety ścian monolitycznych i wykonanych z bloczków, eliminując podstawowe wady. Wykonane z betonu klasy B 15 lub B 20 spełniają funkcję szalunku traconego. Pustaki układamy na sucho, lub na zaprawie cementowej, a następnie ich otwory wypełniamy betonem B 15. W otworach można pionowo umieszczać pręty zbrojeniowe, a niektóre mają również w ściankach specjalne rowki umożliwiające stosowanie zbrojenia poziomego. Ściany z pustaków szalunkowych w całości wypełnionych betonem mają bardzo dużą wytrzymałość na ściskanie i obciążenia boczne oraz stosunkowo małą nasiąkliwość.
Najpopularniejsze szerokości: 20, 25, 30 centymetrów, waga jednego bloczka ok. 15 kg.
Ściany zewnętrzne - najpopularniejsze materiały do budowy ścian
Ceramika
Podstawowym składnikiem materiałów ceramicznych jest glina, która decyduje o jakości wyrobu. Głównym dodatkiem jest piasek zapewniający materiałom trwałość po wypaleniu. Udział procentowy piasku zależy od składu chemicznego gliny. Piasku nie dodaje się do gliny służącej do produkcji klinkieru. Cegły i pustaki po uformowaniu suszy się i wypala, zapewniająć im twardość, mrozoodporność i wytrzymałość. Do ceramiki tradycyjnej można dodawać różne substancje m.in. mączkę drzewną i trociny, które zmniejszając plastyczność gliny sprawiają, że wyroby są lżejsze. W ceramice poryzowanej mączka drzewna, lub trociny podczas wypalania spalają się, dzięki czemu w materiale tworzą się mikropory wypełnione powietrzem. Poprawia to izolacyjność termiczną wyrobu.
Beton komórkowy
To rodzaj lekkiego betonu, otrzymywany przez wprowadzenie gazu pod odpowiednim ciśnieniem do plastycznej mieszanki cementowej. Główny składnik betonu komórkowego stanowi spoiwo - najczęściej cement i wapno w różnych proporcjach. Równie ważne jest kruszywo(piasek, oraz popioły lotne)zapewniające wytrzymałość. Jeśli jako kruszywa użyjemy wyłącznie piasku otrzymamy beton komórkowy biały. Dodając do piasku popiołów lotnych otrzymamy beton komórkowy szary. Dzięki użyciu w procesie produkcji spulchniaczy(proszek, lub pasta aluminiowa) w strukturze materiału pojawiają się pęcherzyki gazu, dzięki którym materiał jest lekki i ma właściwości termoizolacyjne.
Silikaty
Do produkcji wyrobów silikatowych stosujemy naturalne składniki - wapno i piasek, które miesza się z wodą aż do uzyskania masy o pożądanej konsystencji. Po trwającym cztery dni procesie leżakowania formuje się z niej elementy, które poddawane są procesowi „naparzania". Proces ten polega na hartowaniu parą wodną o temperaturze 203 ľC pod ciśnieniem 1,6 MPa. W efekcie tego procesu powstają ekologiczne elementy ścienne, przewyższające twardością ceramikę i mające najniższą promieniotwórczość ze wszystkich materiałów budowlanych.
Keramzytobeton
Keramzyt powstaje w wyniku spieniania oraz spiekania gliny. Wytworzone w ten sposób lekkie porowate granulki dodaje się jako kruszywa do mieszanki betonowej. Z tak przygotowanej masy tworzy się pustaki, bloczki oraz elementy prefabrykowane.
ŚCIANY
Ściany zewnętrzne w budynku dzielimy na:
- nośne (konstrukcyjne), przenoszące obciążenia pionowe (od dachów, stropów, balkonów) oraz poziome (od wiatru) i przekazujące je na ławy fundamentowe,
- nienośne (osłonowe), przenoszące tylko swój ciężar, mogące też pełnić rolę dodatkowego usztywnienia i osłony dla izolacji cieplnej.
Konstrukcja ścian zewnętrznych
Ściany zewnętrzne dzielimy na:
- trójwarstwowe
- dwuwarstwowe
- jednowarstwowe
Ściana trójwarstwowa składa się z:
- wew. warstwy nośnej
- warstwy izolacyjnej
- zew. warstwy osłonowej
Warstwy zewnętrzną i wewnętrzną ściany wykonuje się z:
- ceramiki, silikatów, betonu komórkowego
Izolację cieplną wykonuje się z:
- płyt styropianowych
- płyt z wełny mineralnej, lub szklanej
Ściany zewnętrzne dwuwarstwowe składają się z:
- konstrukcyjnej warstwy nośnej (wykonuje się ją z: ceramiki, keramzytobetonu, silikatów, betonu komórkowego),
- warstwy izolacyjnej (wykonuje się ją z: płyt styropianowych, płyt z wełny mineralnej lub szklanej).
Ściany dwuwarstwowe buduje się z:
- ceramiki tradycyjnej (gr. 18,8-28,8),
- ceramiki poryzowanej - gr. 25 cm,
- betonu komórkowego - gr. 24 cm,
- silikatów gr. 18-25 cm,
- keramzytobetonu gr. 24 cm.
Najcieńszą (33 cm) ścianę dwuwarstwową można wymurować z pustaka Max-a o grubości 18,8 cm - ocieplonego styropianem o grubości 14 cm (współczynnik U wynosi 0,25 W/m2K) lub betonu komórkowego gr. 24 cm + 9 cm wełny mineralnej (U=0,23 W/m2K).
W ścianach dwuwarstwowych z ceramiki lub betonu komórkowego, przy zastosowaniu klasycznej zaprawy, do uzyskania współczynnika przenikania ciepła U=0,3 W/m2K musimy użyć styropianu o grubości 12 cm.
Ściany zewnętrzne jednowarstwowe
W ścianach zewnętrznych jednowarstwowych materiał, z którego wykonana jest ściana pełni jednocześnie dwie funkcje: konstrukcyjną i izolacyjną. Obecnie ściany jednowarstwowe, spełniające warunki normy cieplnej dla budynków mieszkalnych, można budować tylko z pustaków lub bloczków porowatych, albo elementów specjalnych systemów ściennych gipsowych lub styropianowych.
Zalety ścian jednowarstwowych:
- mniejsza pracochłonność wykonania w porównaniu ze ścianami dwu- i trójwarstwowymi,
- mniejsze zużycie zaprawy,
- skrócenie czasu prac budowlanych,
- niewielki ciążar ściany.
Ściany jednowarstwowe buduje się z:
- ceramiki poryzownej - grubość 38 (U=029 W/m2K) - 44 cm (U=0,26 W/m2K),
- betonu komórkowego - grubość 36 (U=0,27 W/m2K) - 42 cm (0,23 W/m2K),
-keramzytobetonu - grubość od 38 cm (U=0,27 W/m2K).
CERAMIKA- zalety i wady
- duża wytrzymałość,
- uniwersalność - wznosi się z niej wszystkie rodzaje ścian
- odporność na ogień,
- dobra izolacyjność akustyczna (25 cm - 50 db),
- ceramika poryzowana ma dobrą izolacyjność cieplną, dzięki czemu nadaje się na ściany jednowarstwowe,
- ceramika poryzowana jest krucha, trzeba ją chronić przed zamakaniem, deszczem i śniegiem.
BETON KOMÓRKOWY- zalety i wady
- dzięki porowatej strukturze jest lekki i ma właściwości termoizolacyjne,
- jest ciepły - ściana może być cieńsza,
- jest miękki i łatwy w obróbce. Podczas przycinania powstaje niewiele odpadów,
- dobra odporność na ogień,
- można z niego murować wszystkie rodzaje ścian,
- słabo izoluje akustycznie (24 cm - 43 db),
- nasiąkliwy. Ściany i bloczk i należy chronić przed działaniem wilgoci.
SILIKAT- zalety i wady
- mury wybudowane z sylikatów są solidne, mają dużą wytrzymałość na uszkodzenia i odporność na ściskanie (10-25 MPa),
- odporne na działanie ognia,
- wysoka wytrzymałość na mróz i deszcz- zbudowane z nich ściany nie wymagają tynkowania,
- paroprzepuszczalność,
- bardzo dobrze izolują akustycznie (25 cm - 60 db),
- nadają się tylko na ściany dwu i trójwarstwowe,
- są kruche, mogą ulec uszkodzeniom podczas niewłaściwego transportu,
- są ciężkie - wymagają solidniejszych fundamentów i sprawiają budującym kłopot przy przenoszeniu na budowie,
- chłoną wilgoć (w podobnym stopniu jak beton komórkowy), przed budową trzeba wykonać solidną izolację przeciwwodną na ścianach fundamentowych.
KERAMZYTOBETON- zalety i wady
- mocny i wytrzymały,
- odporny na wilgoć i mróz, wybudowane z niego ściany mogą pozostać nieotynkowane,
- odporny na działanie ognia,
- nadaje się na każdy rodzaj ścian,
- dobra izolacyjność akustyczna (18 cm - 58 db),
- dobrze akumuluje ciepło,
- jest dość lekki (20% lżejszy od tradycyjnej ceramiki).
Rodzaje stropów
STROPY
Podstawową funkcją stropu jest przeniesienie obciążenia na ściany, a za ich pośrednictwem - na fundamenty budynku. Stropy usztywniają też ściany budynku, oddzielają od siebie kondygnacje, pełnią funkcje przegród akustycznych i cieplnych między piętrami. W razie pożaru strop powinien zapobiegać rozprzestrzenianiu się ognia na sąsiednie kondygnacje.
Izolacja cieplna stropu jest ważna w przypadku stropów nad piwnicami i poddaszami użytkowymi. Natomiast izolacja dźwiękowa ma znaczenie przede wszystkim w przypadku stropów oddzielających od siebie pomieszczenia przeznaczone na pobyt ludzi.
Obciążenie stropu składa się z:
- obciążenia stałego, w skład którego wchodzą: ciężar konstrukcji stropu, warstw izolacyjnych i podłogowych, czasami ciężar więźby dachowej - w przypadku, gdy obciąża ona strop nad najwyższą kondygnacją
- obciążenia zmiennego, w skład którego wchodzą: obciążenie użytkowe (ludzie i sprzęty) oraz cieżar ścianek działowych stojących na stropie.
Wartość obciążenia użytkowego jest określona w normach budowlanych w zależności od przeznaczenia pomieszczenia (pokój, hall, biuro, schody itp.)
Stropy żelbetowe
Stropy gęstożebrowe to takie, w których elementami nośnymi (przenoszącymi obciążenie) są belki (żebra) o rozstawie osiowym nie przekraczajacym 90 cm (stąd nazwa tych stropów - gęstożebrowe). Zwykle rozstaw wynosi od 40 do 60 cm. Żebra układa się najczęściej w kierunku mniejszej rozpiętości stropu, opierajac je na ścianach budynku i podciągach. Elementy wypełniające stropu mogą być sztywne i trwałe (pustaki ceramiczne, pustaki z keramzytu, pustaki żwirobetonowe, z betonu lekkiego, gipsowe, ze styropianu) lub nietrwałe i niesztywne (skrzynki z drewna lub tworzyw sztucznych). Górną część stropu gęstożebrowego stanowi płyta betonowa wylewana na budowie (tak zwany nadbeton), który zabezpiecza elementy wypełniające przed uszkodzeniami i stanowi podkład pod podłogę. Spotyka się też stropy gęstożebrowe bez wypełnienia - wylewane na budowie w odpowiednich deskowaniach lub formach.
Ze względu na sposób wykonania stropy gęstożebrowe dzielimy na:
- monolityczne, betonowane w całości (łącznie z żebrami) na budowie
- monolityczno - prefabrykowane, żebra są prefabrykowane, a na budowie wylewa się tylko nadbeton
Zależnie od typu stropu prefabrykowane żebra mają postać:
- belek żelbetowych
- kratownicowych belek stalowych zabetonowanych w stopkach betonowych
- belek ceramiczno-betonowych (betonowych belek umieszczonych w kształtkach ceramicznych)
Dla stropów gęstożebrowych o dużej rozpiętości, których ugięcia mogą być znaczne, istnieje niebezpieczeństwo tak zwanego „klawiszowania", polegającego na „wydzielaniu się" żeber ze stropu, co objawia się najczęściej widocznymi na powierzchni sufitu zarysowaniami wzdłuż połączeń żeber z pustakami. Zarysowania takie z punktu widzenia bezpieczeństwa są niegroźne, ale brzydko wyglądają. Aby temu zapobiec, dla stropów o większych rozpiętościach stosuje się poprzeczne żebra rozdzielcze. Pod ściankami działowymi stojącymi równolegle do belek stropowych stosuje się żebra wzmocnione. Można je wykonać przez ułożenie obok siebie dwóch belek prefabrykowanych lub przez rozsunięcie belek, ułożenie między nimi dodatkowego zbrojenia i zabetonowaniu, dzięki czemu otrzymuje się w tym miejscu dodatkową belkę żelbetową.
Strop Ackermana jest to strop gęstożebrowy monolityczny z wypełnieniem z pustaków ceramicznych. Żebra mają rozstaw osiowy 31 cm. Wysokość pustaków zależy od rozpietości stropu (im większa rozpiętość i obciążenie stropu, tym wyższe pustaki) i wynosi 15, 18, 20 lub 22 cm. Żebra betonuje się na budowie łącznie z górną płytą o grubości 13 cm.
Stropy typu DZ są to stropy gęstożebrowe monolityczno-prefabrykowane. Prefabrykowane belki są żelbetowe, wypełnienie stanowią pustaki betonowe o wysokości 20; 24,3; 31,5 cm, górna płyta betonowa jest powiązana z belkami strzemionami (co zapewnia większą sztywność). Belki maja rozstaw osiowy 60 cm. Pustaki produkowane są w kilku odmianach, dostosowanych do obciążenia stropu. Najbardziej rozpowszechniony w budownictwie mieszkaniowym jest strop DZ-3, o wysokości pustaka 20 cm.
Stropy typu Teriva (TECHBUD) są to stropy monolityczno - prefabrykowane. Prefabrykowane żebra mają postać belek kratownicowych o pasach dolnych zabetonowanych w stopkach betonowych. Belki mają rozpiętości modularne od 2,4 do 7,8 m ze skokiem co 30 cm i masę od 29,3 do 111,4 kg (dla dolnej i górnej granicy rozpiętości stropu). Chociaż strop Teriva powstał w latach osiemdziesiątych, to z powodzeniem stosowany jest obecnie. Produkowny jest w kilku odmianach: I, I-bis, II, III, Nova, ale na potrzeby budownictwa mieszkaniowego stosuje się tylko trzy odmiany:
- odmiana I: wysokość konstrukcyjna stropu wynosi 24 cm (nadbeton 3 cm), obciążenie użytkowe wynosi maks. 1,5 kN/m2
- odmiana I-bis: wysokość konstrukcyjna stropu 26,5 cm (nabeton 3 cm), obciążenie użytkowe wynosi maks. 1,5 kN/m2
- odmiana II: wysokość konstrukcyjna stropu wynosi 34 cm (nadbeton 4 cm), obciążenie użytkowe wynosi maks. 3 kN/m2
Stropy typu Fert są to stropy monolityczno - prefabrykowane. Prefabrykowane żebra mają postać kratownicowych belek zabetonowanych w kształtkach ceramicznych. Belki mają rozpiętości modularne od 2,7 do 7,2 m, ze skokiem co 30 cm. Elementy składowe stropu Fert (Ceram) można podzielić następująco:
- pustaki: typ A i B (zależnie od kształtu), rodzaje 40,45, 50, 60 (w zależności od szerokości w centymetrach), odmiany 16; 17; 17,5; 18; 20; 21; 22 i 23 (w zależności od wysokości pustaków w centymetrach)
- belki stropowe: produkowane w różnych odmianach w zależności od modularnych rozpiętości stropu. Masa belek wynosi od 33 - 103 kg.
Pustaki Fert mogą przenosić obciążenia statyczne do 4 kN.
Zalety stropów gęstożebrowych:
- łatwy transport i składowanie
- łatwy montaż, nie wymagający używania ciężkiego specjalistycznego sprzętu.
Wady stropów gęstożebrowych:
- ograniczenie dopuszczalnego obciążenia do określonej wartości (zależnej od typu stropu)
- możliwość „klawiszowania"
Składowanie elementów
Pustaki układa się w stosach w taki sposób, aby ich podstawy przylegały do siebie, a otwory były skierowane pionowo. Przy możliwości spadku temperatury poniżej zera pustaki trzeba zabezpieczyć przed opadami atmosferycznymi. Prefabrykowane belki stropowe muszą leżeć na równym podłożu. Najniższa warstwa leży na dwóch podkładkach (belki o rozpiętości powyżej 6 m - na trzech podkładkach) ułożonych poziomo, w odległości jednej piątej długości od końca belki, następne warstwy - na przekładkach umieszczonych nad podkładkami. Liczba warstw belek w jednym stosie nie powinna przekraczać pięciu.
Stropy gęstożebrowe przeznaczone są do montażu ręcznego (masa prefabrykowanej belki o dł. 6 m wynosi 80 - 90 kg, masa pustaka 11 - 18 kg). W przypadku stropów z żebrami monolitycznymi konieczne jest częściowe deskowanie.
Stropy płytowo-żebrowe
Stropy płytowo-żebrowe mogą być wylewane na budowie (monolityczne) lub częściowo prefabrykowane. W domach jednorodzinnych wolnostojących najczęściej wylewa się je na budowie. W przypadku osiedla domków (np. w zabudowie szeregowej) może okazać się opłacalna prefabrykacja niektórych elementów.
Strop płytowo-żebrowy składa się z płyty żelbetowej, belek głównych (podciągów) i belek drugorzędnych (żeber). Żebra są to belki o stosunkowo niewielkich rozmiarach, na których bezpośrednio opiera się płyta stropu. Żebra opierają sie na ścianach i podciągach. Podciągi opierają sie na słupach (układ szkieletowy) lub na ścianach i słupach (układ mieszany). Jeżeli rozstaw ścian budynku nie przekracza 6 - 8 m, podciągi nie są potrzebne i żebra opiera się od razu na ścianach (mają one wówczas naczęściej większą wysokość).
Możliwe są różne układy żeber i podciągow. Jeżeli żebra biegną równolegle do ścian podłużnych, uniemożliwiają rozproszenie światła na suficie i jego prawidłowe oświetlenie. Podciągi są ułożone wówczas prostopadle do ścian podłużnych i opierają się na filarach międzyokiennych. Taki układ projektuje się w pomieszczeniach nie wymagających dużej ilości światła dziennego (warsztatach, magazynach) albo przy bardzo dużych otworach okiennych.
Zalety stropów płytowo-żebrowych wylewanych:
- możliwość przenoszenia obciążeń (statycznych i dynamicznych)
- duża sztywność
- odporność na działanie ognia
Wady stropów płytowo-żebrowych wylewanych:
- duża pracochłonność wykonania (deskowanie, zbrojenie)
- sezonowość prac
- długi cykl wykonawczy
- widoczne są żebra i podciągi stropu, co niezbyt ładnie wygląda
Zalety stropów płytowo - żebrowych prefabrykowanych:
- o wiele mniejsza niż w przypadku stropów monolitycznych pracochłonność (ograniczenie ilości deskowań, rusztowań itp.)
- zapewnienie lepszej jakości wykonania elementów
- znaczne przyspieszenie prac budowlanych
- mniejszy koszt
Wady stropów płytowo-żebrowych prefabrykowanych:
- mniejsza sztywność stropu
- konieczność użycia specjalistycznego sprzętu do transportu i montażu elementów prefabrykowanych
Lekkie stropy płytowo-żebrowe z wypełnieniem ze styropianu
Są to lekkie stropy o niewielkich (12x6,5 cm lub 12x22,5 cm), gęsto rozstawionych (ok. 60 cm) żebrach. Żelbetowe żebra wylewa się w deskowaniu traconym z pustaków styropianowych, które tworzą wypełnienie stropu, stanowią dodatkową izolację akustyczną, a w stropach nad piwnicami i garażami także izolację cieplną.
Zalety lekkich stropów płytowo-żebrowych:
- możliwość szybkiego montażu bez konieczności używania dźwigu
- lekkość
- niewielka grubość
Wady lekkich stropów płytowo-żebrowych:
- ograniczenie obciążeń użytkowych (do 1,5 kN/m2)
- ograniczenie rozpiętości (do ok. 6 m)
Stropy płytowe
Płyty krzyżowo-zbrojone i wielokierunkowo-zbrojone monolityczne są to płyty o zbliżonych wymiarach w obu kierunkach (stosunek długości do szerokości jest mniejszy od 2), które zbroi się i wylewa na budowie. W odróżnieniu od płyt jednokierunkowo-zbrojonych opierają się na czterech lub trzech krawędziach. Podporami płyt mogą być ściany lub belki. Płyty wielokierunkowe zbrojone mogą mieć różne kształty. Oprócz płyt prostokątnych wykonuje się płyty trójkątne, trapezowe, koliste.
Płyty kanałowe niesprężone są to prefabrykowane płyty z otworami (kanałami) biegnącymi wzdłuż przekroju. Dzięki otworom zmniejsza się zużycie materiału i obniża się ciężar płyt. Grubość płyt wynosi 24 cm, średnica otworu - 19,4 cm. Szerokość płyty jest dostosowana do wymiarów modularnych 90, 120 i 150 cm. Płyty opiera się na ścianach lub na belkach, a ich styki (zamki) wypełnia się warstwą cementową. Maksymalna rozpiętość płyty wynosi 6 m. Przy większych rozpiętościach (nie większych niż 12 m) konieczne jest stosowanie płyt kanałowych sprężonych.
Zalety płyt kanałowych niesprężonych:
- szybki montaż stropu,
- możliwość obciążenia od razu po zakończeniu montażu,
- gładka powierzchnia sufitu.
Wady płyt kanałowych niesprężonych:
- konieczność używania podczas montażu ciężkiego, specjalistycznego sprzętu (płyta o rozpiętości 6m waży od 1800 do 2600 kg),
- możliwość powstania zarysowań tynku na suficie w miejscach połączeń płyt.
Płyty wielokanałowe sprężone SP są to płyty kanałowe, w których zwykłe zbrojenie zastąpione zostało sprężonymi linami. Stosuje się je przy większych rozpiętościach (6 - 12m) stropu, przy których płyty kanałowe niesprężone są niewystarczające. Płyty opiera się na ścianach lub na belkach. Styki podłużne płyt zbroi się i wypełnia betonem.
Zalety płyt SP:
- możliwość przenoszenia dużych obciążeń,
- duża rozpiętość,
- możliwość wykonywania na budowie wycięć na przeprowadzenie instalacji pionowych
Stropy typu Filigran są to stropy płytowe monolityczno-prefabrykowane. Składają się z prefabrykowanych płyt żelbetowych o grubości od 5 do 7 cm oraz warstwy betonu wylewanego na budowie, o grubości zależnej od rozpiętści i obciążenia stropu. W prefabrykowanej płycie zabetonowane jest zbrojenie stropu oraz stalowe belki kratownicowe, które stanowią dodatkowe usztywnienie. Płyta prefabrykowana stanowi deskowanie dla warstwy betonu wylewanego, która może być zbrojona lub nie, zależnie od potrzeb. Styki płyt prefabrykowanych zbroi się na budowie siatkami, aby uniknąć zjawiska „klawiszowania" stropu. Płyty mają rozpiętość do 12 m i dowolnw kształty (trójkątne, trapezowe, półkoliste).
Zalety stropów typu Filigran:
- dowolne obciążenie,
- możliwość zaprojektowania dowolnego kształtu,
- możliwość zaprojektowania dowolnej rozpiętości (do 12 m),
- łatwy montaż (potrzebne tylko podpory montażowe),
- możliwość zatapiania instalacji w warstwie betonu wylewanego,
- gładka powierzchnia sufitu (nie wymaga tynkowania),
Wady stropów typu Filigran:
- konieczność stosowania ciężkiego sprzętu przy montażu,
- wysoki koszt.
