Cennik usług budowlanych...

Cenniki producentów...

Życie w polu elektromagnetycznym

Czy bliskość stacji transformatorowej i linii napowietrznych może mieć wpływ na nasze zdrowie?Badania potwierdzają, że stacje i linie energetyczne stanowią źródło pola elektromagnetycznego, którego oddziaływanie może powodować różne choroby, a także źle wpływać na samopoczucie ludzi mieszkających w pobliżu.

Polskie przepisy dopuszczają budowę obiektów mieszkalnych tam, gdzie natężenie pola elektromagnetycznego wytwarzanego przez stacje i linie elektromagnetyczne nie przekracza 1 kV/m. Dopuszczalne odległości budynków mieszkalnych od stacji i linii elektroenergetycznych zostały określone zarządzeniem ministra górnictwa i energetyki z 28 stycznia 1985 roku. Zarządzenie to zawiera szczegółowe wytyczne, mające na celu ochronę ludzi i środowiska przed działaniem pola elektromagnetycznego.

Wytyczne określają zasady projektowania i esploatacji napowietrznych linii elektroenergetycznych o napięciu znamionowym 110 kV i wyższym i napowietrznych stacji elektroenergetycznych o napięciu znamionowym 220 kV i wyższych, wytwarzających pola elektromagnetyczne o częstotliwości 50 Hz przy natężeniu pola elektrycznego wyższym od 1 kV/m.

Zarządzenie stwierdza wyraźnie, że urządzenia elektroenergetyczne mogą wpływać na ludzi i środowisko przez składową elektryczną pola elektromagnetycznego. Miarę jej bezpośredniego oddziaływania stanowi natężenie pola elektrycznego o częstotliwości 50 Hz. Natomiast miarę pośredniego oddziaływania pola elektrycznego o częstotliwości 50 Hz stanowi stanowi prąd pojemnościowy płynący przez pole człowieka do ziemi. Ustalono, że wartość tego prądu przy dotykaniu metalowych pojazdów, konstrukcji, ogrodzeń i innych przedmiotów usytuowanych w pobliżu urządzeń elektroenergetycznych nie powinna przekraczać 4 mA. Przy projektowaniu i eksploatacji wspomnianych urządzeń należy uwzględniać ich oddziaływanie na urządzenia telekomunikacyjne w postaci zakłóceń radioelektrycznych oraz szumów akustycznych.

Chronione żłobki, szpitale, internaty

Należy zatem odpowiednio dobierać trasy elektroenergetycznych linii napowietrznych o napięciu znamionowym 110 kV i wyższym oraz parametry tych linii. A więc natężenie pola elektrycznego nie może przekraczać 1 kV na wysokości 1,8 metra od poziomu ziemi na obszarach lokalizacji budynków mieszkalnych, szpitali, internatów, żłobków, przedszkoli itp., przeznaczonych dla ludzi przebywających w nich dłużej niż 8 godzin na dobę, w odległości 1 metra od krawędzi balkonu lub tarasu tych budynków oraz na wysokości 1,8 metra od dachów wykorzystywanych jako tarasy i od innych płaszczyzn poziomych. Natężenie to nie może być wyższe niż 10 kV/m, jeśli dotyczy budynków przeznaczonych dla ludzi przebywających w nich przez czas nie przekraczający 8 godzin.

Z kolei najmniejsza odległość między najbliższym przewodem linii lub inną częścią pod napięciem a krawędzią balkonu lub tarasu oraz dachem, tarasem lub płaszczyzną poziomą, przy której natężenie pola elektrycznego nie przekroczy wartości 1 kV/m (przy napięciu znamionowym linii - 110 kV), musi wynosić 14,5 metra, a przy natężeniu pola elektrycznego do 10 kV/m - 4 metry. Przy napięciu znamionowym linii 220 kV odległość ta ma wynosić odpowiednio 26 metrów i 5,5 metra, przy napięciu znamionowym 400 kV - odpowiednio 33 metry i 8,5 metra, zaś przy napięciu znamionowym 750 kV - 65 metrów i 15 metrów.

Zarządzenie stwierdza, że w przypadkach uzasadnionych zastosowaną konstrukcją lub typem linii, warunkami terenowymi lub względami technicznymi można przyjąć mniejsze odległości, pod warunkiem dotrzymania wartości dopuszczalnych natężenia pola elektrycznego. Wcześniej jednak trzeba dokonać szczegółowych obliczeń, pomiarów modelowych lub pomiarów w otoczeniu istniejących linii.

Przepisy precyzują, kiedy można dokonywać pomiarów kontrolnych natężenia pola elektrycznego o częstotliowści 50 Hz i ustalnego prądu pojemnościowego przepływającego przez ciało ludzkie do ziemi. Otóż dotyczy to wypadków, gdy obliczone lub pomierzone na modelach wartości oddziaływań mogą być obarczone błędem z powodu wpływu innych obiektów.

Gdy oddziałuje na nas pole...

Jak stwierdzić, że dopuszczalne wartości oddziaływania pola elektromagnetycznego zostały przekroczone? Tu z pomocą przychodzi nasz... telewizor, który okazuje się równie czuły jak urządzenia pomiarowe. Nawet, gdy te urządzenia na skutek wibracji o niskiej częstotliwości, nie zarejestrują niekorzystnych dla ludzkiego zdrowia zmian pola elektromagnetycznego, telewizor pokaże na obrazie kontrolnym czarno-białe pasy lub też obraz zostanie zdeformowany. Wówczas śmiało można interweniować w Zakładzie Energetycznym, aby zajął się pobliskim transformatorem i ograniczył wpływ działania jego pola elektromagnetycznego.

Należy więc zastosować środki techniczne w postaci ekranów poziomych lub pionowych na przykład z grubej blachy stalowej i dodatkowego uziemmienia wszelkich części i obiektów metalowych. Lepiej wszakże umieszczać ekrany koło pomieszczeń transformatorowych niż w budynkach mieszkalnych. Metal odbiera bowiem intensywnie odbiera ciepło i emituje dużo ładunków dodatnich, co też odddziałowuje niekorzystnie na ludzkie zdrowie.

Robert Glac